reklamë

Big Brother: kur poshtërimi bëhet rrugë drejt suksesit

Në Big Brother, një grindje vlen shumë më shumë se një bisedë e mençur. Një fyerje prodhon klipe, tituj, debate në studio dhe mijëra komente. Një shpërthim emocional përsëritet derisa bëhet ngjarja e ditës. Pikërisht këtu qëndron problemi i këtij formati: sjellja që do të duhej të na shqetësonte shndërrohet në materialin më të vlefshëm të argëtimit.

Pjesëmarrësit mbyllen në një shtëpi ku çdo afrim, xhelozi, dobësi apo përplasje mund të përdoret për të mbajtur publikun përpara ekranit. Edhe pajtimi merr vlerë sipas asaj që premton për episodin e ardhshëm.

Brenda kësaj skeme, njeriu mësohet ta shohë tjetrin si rival, pengesë ose mundësi për të fituar vëmendje. Kamera është aty edhe në çastin kur dikujt do t’i duhej qetësi për ta përballuar atë që po përjeton.

Pëlqimi për të marrë pjesë në një spektakël meriton të diskutohet bashkë me përgjegjësinë e atyre që e prodhojnë. Një televizion vendos cilën përplasje ta përsërisë, cilën fyerje ta vendosë në reklamën e mbrëmjes dhe cilin moment dobësie ta kthejë në temë debati.

Këto janë zgjedhje editoriale me pasoja për njerëzit brenda shtëpisë dhe për mënyrën si publiku mësohet t’i trajtojë të tjerët.

Edhe pretendimi se Big Brother «tregon shoqërinë ashtu siç është» kërkon kundërshtim. Një grup njerëzish të përzgjedhur, të izoluar, të vendosur në konkurrencë për një çmim dhe nën vëzhgim të vazhdueshëm jeton brenda kushteve të krijuara nga produksioni.

Ta paraqesësh sjelljen e tyre si të vërtetën përfundimtare për natyrën njerëzore do të thotë t’ia fshehësh publikut dorën që ka ndërtuar eksperimentin.

Ndërkohë, në studio, sjellje që prekin dinjitetin e tjetrit trajtohen si çështje strategjie: a luajti mirë, a fitoi pikë, a u bë më i fortë? Kështu, pyetja nëse dikush e ka lënduar një njeri zëvendësohet me pyetjen nëse kjo e ndihmon të fitojë. Ky është një mësim i rëndë për t’ia përsëritur publikut natë pas nate.

Çështja shkon përtej shijes personale televizive. Argëtimi ndikon në atë që pranojmë si normale. Kur poshtërimi pasohet nga famë, ftesa televizive e mundësi reklamimi, publiku merr një mesazh të qartë për rrugën drejt suksesit. Puna, dija dhe krijimtaria kërkojnë vite; skandali premton ta shkurtojë rrugën brenda një mbrëmjeje.

Në fund, banorët dalin nga shtëpia dhe publikut i mbetet modeli që i është servirur për muaj: fyej që të dëgjohesh, poshtëro që të mbahesh mend, bëj skandal që të vlejë emri yt.

Këtu argëtimi bëhet problem shoqëror: kur sjelljet për të cilat duhet të mbajmë përgjegjësi kthehen në rrugë drejt suksesit. Dhe pastaj, po nga ato ekrane, pyesim të shqetësuar se kush po i edukon fëmijët tanë.

ObserverKult